ANZAK törenlerinin100. Yıl Komitesi Başkanı Burhan Falay:” Anzak törenleriyle ülkemize giden turist sayı dörde katladı. Turist sayısında bir artış oldu. Bu artış Avustralya’dan Türkiye’ye giden turist sayısına da yansıdı. Nitekim 1996’da Türkiye’ye 60 ila 70 bin turist gidiyordu. Bugün ise; Türkiye’ye 230 ila 240 bin civarında Avustralyalı ziyaretçinin gittiğini görüyoruz ”dedi.
RÖPORTAJ: Zafer Polat
ANZAK törenlerine gerim sayım başladı. Çanakkale şehri, 24 ve 25 Nisan tarihlerinde büyük bir programa ev sahipliğine hazırlanıyor. Önümüzdeki ay, Türkiye ve Avustralya önemli bir törene tanıklık edecek. Çanakkale törenlerinin 100.yıl programı nedeniyle tüm dünyanın gözü Gelibolu yarımadasında olacak. Avustralya 100. Yıl törenlerine hazırlık amacıyla hummalı çalışmalarını sürdürüyor. Tören alanının arzu edilen kapasitede olmayışı, törene gitmek isteyen çok sayıdaki kişinin katılmamasına neden oldu. Kurayla tespit edilen 8 bin kişi ancak Gelibolu yarım adasında Şafak ayinine katılama hakkını kazandı.100. Yıl Toplum Komitesi Başkanı ve turizmci Burhan Falay, hazırlık sürecinin perde arkasıyla ilgili sorularımızı şöyle cevaplandırdı::
100.Yıl törenlerine geri sayım başladı. Programa katılmak isteyenler çok ama yer ve sayı sınırlı. Gelinen son durum nedir?
90.Yıl törenlerinde, Çanakkale’deki alanda 20 bin kişi vardı. Ama şimdi aynı yer için ‘10 bin kişi alabilir’ deniliyor. Burada bizi aşan şeyler var.Çanakkale’de yolların dar olması nedeniyle genişletme çalışmalarının yapılmasını eski Başbakan John Howard hükümeti döneminde Avustralya talepte bulunmuştu. Ancak çalışmalar başlayınca da askerlerin kemikleri çıktı. Onun için çalışmalar durduruldu.
10 bin kişi nasıl ve kimler belirledi?
10 bin kişi kurayla belirlendi. Bunların 2 bini Yeni Zelanda 8 bini Avustralyalılar oluşturuyor. Bu 10 bin kişi arasına sadece Avustralya ve Yeni Zelanda pasaportu olanlar için ayrılan kontenjandır. Yani Türk pasaportu olanlar oradaki törenlere giremeyecekler.
Peki, sınırlamaya kim getirdi?
Bunu Avustralya istedi. Ama aslında bu işin arka planında, tören alanı düzenleme işini alan, Avustralyalı bir şirket var. 24-25 Nisan tarihlerinde yapılacak olan Anzak törenlerinin yapılacağı alanın düzenleme işiyle ilgili ihaleyi, Avustralyalı bir şirket aldı. Söz konusu şirketin mühendislik raporlarına göre, törenler sırasında ‘yağmur yağar, şimşek çakarsa’ ihtimali göz önünde bulunduruldu. İnsanları hız ve güvenli bir şekilde, tahliye edebilecek kapasite nedeniyle, milyonda bir olacak ihtimalle tören alanındaki insan sayısını 10 bin kişi ile sınırlamış oldu.Ama asıl benim endişem, kamuoyu bu ayrıntıyı bilmediği için, bu sayısal sınırlamanın ‘Türkiye tarafından getirildi’ diyebilirler. ‘Türkler istemiyor’ gibi bir algı oluşabilir.
Peki, başka bir alternatif yok mu? Yani kapasiteyi artırma veya çok insanın katılımını sağlam gibi…
Gelibolu’daki ‘Şafak Töreni’ için her sene ortalama 4 milyon dolar harcanıyor. Bunun yerine Çanakkale’de daha geniş bir yerde, yeni anıt ve çok daha geniş bir yer yapabilir. Zamanında bu teklifi yaptık ama teklif hüsnü kabul görülmedi. Halbuki 100 bin kişi götürülebilir.
Hem turizmci hem de kutlama komitesi başkanı sıfatıyla, törenlere katılımın sınırlı tutulması nedeniyle, özel bir projenizin olduğunu biliyoruz.
Evet, gerek tören alanındaki yerin darlığı gerekse Çanakkale’de otellerdeki yatak sayısının yetersizliği nedeniyle alternatif projeyi geliştirdik. Şehirdeki otel ve barınma mekânlarında ancak 5 bin yatak mevcut. Sydney olimpiyatları sırasında otellerde yer kalmayınca gemileri yüzer otel olarak kullandılar. Biz de bundan esinlenerek, Anzak törenlerinde aynı şekilde bir gemi projesini ayarladık. Bu gemi, Atina’dan 18 Nisan’da yola çıkacak. Yolda uğrayacağımız duraklar 100 yıl önce, Anzak askerlerinin Çanakkale’ye gelirken izledikleri rota ve uğradıkları noktalardan oluşacak. Limni Adası da bu duraklar arasında. Avustralyalı askerler bu adadan gece yarası 12’de yola çıkarak, sabah 4.35’te Çanakkale’ye varacaklar.
AUVSTARLYA’DAN YILDA 230 İLE 240 BİN ARASINDA TURİST GİDİYOR
Gemi projesini sizden başka uygulayan var mı?
Çanakkale’de bu şekilde yaklaşık 10 tane gemi olacak. Ancak iskeleye sadece 2 gemi yanaşabiliyor. Bizim gemi bunlardan biridir. Bizim misafirlerimiz doğrudan karaya çıkabilecekler. Diğer gemiler açıkta demirleyecekler.
Çanakkale’de nasıl bir program olacak?
Gelibolu’da 4 gün kalacağız.Sonra İstanbul’a geçeceğiz. Burada iki günlük bir gezi programımız olacak. Önce Kuşadası, Efes ve Limni Adası’na gidilecek. Limni’den de Çanakkale’ye geçiyoruz. 18 Nisan’da Atina’dan başlayan programımız, 27 Nisan’da İstanbul’da sona erecek.
Anzak törenleriyle, Avustralya’dan giden turistlerin sayısında bir sıçrama yapılabilir mi?
Anzak törenleriyle ülkemize giden turist sayı dörde katladı. Turist sayısında bir artış oldu. Bu artış Avustralya’dan Türkiye’ye giden turist sayısına da yansıdı. Nitekim 1996’da Türkiye’ye 60 ila 70 bin turist gidiyordu. Bugün ise; Türkiye’ye 230 ila 240 bin civarında Avustralyalı ziyaretçinin gittiğini görüyoruz. Avustralya’daki 150 bin civarında Türkiyelinin olduğu söyleniyor. Türk toplumunun yarısının Türkiye ile çok fazla gidiş, gelişi olmayanlardan oluştuğunu düşünüyorum. Bir kaç yılda bir gidenlerin sayısı ise 20 ila 30 bin kişi olduğunu tahmin ediyorum. Dolayısıyla gidenlerin büyük çoğunluğu, yani yaklaşık 200 bini, Avustralyalılar diyebiliriz. Özellikle Anzak döneminde yoğun bir gidiş oluyor.
Sizin gibi bu sektörde çalışan seyahat acentelerinin genel durumu nasıl?
Avustralya’da yeni çıkan bir kanunla, seyahat acentesi açmak için bütün şartlar kaldırıldı. Eskisi gibi lisans sahibi olmanıza yâda belli kurslar almanız gibi şartlar aranmıyor artık.
