Günümüz AKP iktidarını pek çok alandaki uygulamaları ve takip ettikleri siyaset açısından Cahiliye dönemine veya Emevi dönemi rejimine benzetebiliriz. Bu benzerliklerin başında ise Nepotizm denen “akraba-eş-dost kayırmacılığı” geliyor.
Şu an Türkiye’de AKP üyesi olmayan ya da en azından partili bir tanıdığı ya da akrabası bulunmayan hiç kimsenin devletin sağladığı iş imkanlarından faydalanması mümkün değildir. Devlet organları adeta bir partinin teşkilatı gibi çalışırken akrabalık ilişkileri liyakatın önüne geçerek temel kriterlerden biri haline gelmiştir.
Hz Peygamber ve ondan sonraki halifeleri Hz. Ebubekir ve Hz. Ömer döneminde Cahiliye döneminin en temel özelliklerinden olan “asabiyet” duygusu, etkili bir şekilde mücadele edilerek önemini kaybetmişti. Özellikle Nisa Suresi 58. Ayetteki “Allah size emanetleri mutlaka ehline vermenizi ve adaletle hükmetmenizi emrediyor…” düsturlarıyla hareket eden idareciler hiçbir şekilde kayırmacılığa müsade etmiyorlardı.
Hz. Ömer’in halife olduktan sonra yaptığı ilk icraatlarından biri idareci olan akrabalarını vazifeden almak olduğu gibi şehit edilene kadar geçen halifelik sürecinde akrabalarına karşı çok sert bir tavır tutunduğu görülmüştür.
Bir gün yanında oğlu Abdullah ve Hz. Hasan olduğu halde Medine sokaklarında gezerken oldukça bakımsız ve cılız bir çocuk gördüğünde “Bunun kimsesi yok mu? Nasıl insanlar ki bunlar çocuğu aç bırakmışlar?” deyince oğlu Abdullah “Baba tanıyamadın mı, o senin torunun, benim de kızımdır.” cevabını vermişti. Oldukça öfkelenen Hz. Ömer’den “Yazıklar olsun sana!” mukabalesini alan Abdullah “Baba ne yapayım, sen halifesin, bana biraz daha imkan versen çocuğa daha iyi bakardım. Bana fırsat vermiyorsun ki!” deyince Halife “Vallahi oğlum, diğer müslümanlara yaptığımdan daha fazlasını sana yapamam. Onlara ne yapıyorsam sana da ancak o kadar yapabilirim.” demiş ve sorumlu idareci tavrından asla taviz vermemiştir.
Aynı Ömer, ölüm döşeğindeyken yerine halife olarak oğlu Abdullah’ı bırakması tekliflerine de “Bir aileden bir kurban yeter, ben akrabama çok çektirdim. Bu işte fayda varsa kabileme bu yeter, yok zorluk varsa bu da yeter.” diyerek karşı çıkmıştır.
Onlardan sonra halife olan Hz. Osman ise farklı bir içtihatla hareket etmiş ve içlerinde Sa’d bin Ebi Vakkas, Ebu Musa El Eş’ari, Amr bin As gibi bazı valilerle Abdullah bin Mesud gibi devlet vazifesi gören önemli sahabeleri yakın akrabaları ile değiştirmiştir.
Hz. Osman Küfe valiliğine anne bir kardeşi Velid bin Ukbe’yi, Mısır valiliğine sütkardeşi Abdullah bin Sa’d’ı, Basra valiliğine de dayısının oğlu Abdullah bin Amir’i atarken amcasının oğlu Mervan bin Hakem’i de devlet katipliğine getirmişti. Şam valisi Muaviye ise zaten yakın akrabasıydı.
