Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) Başkanı Mattias Guyomar, Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi (AKPM) Genel Kurulu’nda dün akşam yaptığı konuşmada, Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile işten çıkarılmalara ilişkin son bir yılda Mahkemeye 12 bin yeni başvuru ulaştığını açıkladı.
Yaklaşık 15 ay sonra yeniden milletvekillerinin karşısına çıkan Mattias Guyomar, AİHM kararlarına yönelik siyasi eleştirilerden bütçe sıkıntısına kadar pek çok konuda önemli açıklamalarda bulundu. AİHM Başkanı hem konuşmasında hem de sorulara cevap verdiği kısımda KHK ihraçlarına ilişkin başvurulara dikkat çekti.
Mahkeme önünde sonuçlanmayı bekleyen dava başvurularına değinen Guyomar, geçtiğimiz yıl sonunda bekleyen dava başvurusu sayısında 20 yılın en düşük seviyesine ulaşıldığını, ancak KHK ihraçları kaynaklı kitlesel başvuru dalgası sebebiyle Mahkemenin toplam iş yükünün yeniden tırmanışa geçtiğini vurguladı.
AİHM Başkanı, son bir yılda KHK ihraçlarına ilişkin 7 bin dava başvurusunun kaydının yapıldığını, 5 bin dosyanın ise kayıt aşamasında olduğunu belirtti. Başkan, yüksek sayıda başvuru nedeniyle özel vaka işleme mekanizmalarını devreye soktuklarının altını çizdi.AİHM’in son yayımladığı istatistiklere göre, sonuçlanmayı bekleyen 58 bin 100 dava başvurusunun 23 bin 850’sini Türkiye’den gelen başvurular oluşturuyor.Osman Kavala hakkında verilen son Büyük Daire kararına da değinen AİHM Başkanı, Kavala’nın başına gelenlerin izole bir durum olmadığını vurguladı.
Kurumlar arası işbirliği vurgusu
Konuşmasında yargı bağımsızlığı ile kurumlar arası diyaloğun önemine değinen Guyomar, AİHM’in 46 yargıcının doğrudan AKPM tarafından seçildiğini ve meşruiyetini bu demokratik iradeden aldığını hatırlattı.Yargıç seçimleri, aday listelerindeki gecikmeler ve cinsiyet dengesi gibi konuları görüşmek üzere AKPM Yargıç Seçim Komitesi ile bir araya geleceklerini belirtti. Guyomar ayrıca kararların infazı konusunda Bakanlar Komitesi ve İnfaz Dairesi ile yakın işbirliği yürüttüklerini, bu sayede kararların uygulanmasında yüzde 87 gibi yüksek bir başarı oranına ulaşıldığını kaydetti.
“AİHM siyasi tartışmaların aktörü değil”
Siyasi baskılara ve AİHM’e yönelik eleştirilere dikkat çeken Guyomar, Mahkeme’nin siyasi tartışmaların bir aktörü değil konusu olduğunu ifade etti.Göç ve sınır güvenliği gibi konuların devletlerce tartışılmasının doğal olduğunu ancak bunun yargı bağımsızlığına saygı çerçevesinde yapılması gerektiğini belirten AİHM Başkanı, “Mahkeme devletlerin endişelerini duyar fakat kendisine ne yapacağının veya ne yapmayacağının dikte edilmesine asla izin vermez” dedi.Guyomar, uluslararası yargıçların baskı ve tehditlerden korunması gerektiğini söyleyerek, ABD ve Rusya yaptırımlarının hedefi olan Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) yargıçlarıyla tam dayanışma içinde olduklarını vurguladı.
Yetersiz bütçe: “Yüzde 2 kesinti kapıya kilit vurdurur”
AİHM’in bütçe krizine geniş yer ayıran Guyomar, 700 milyon kişiye hizmet veren ve yılda 38 bin dosyayı karara bağlayan kurumun 90 milyon avrodan az bir yıllık bütçeyle çalıştığını ve bunun yetersiz olduğunu söyledi.Lüksemburg’daki AB Adalet Divanı’nın 500 milyon avroyu aşan bütçesini örnek gösteren Başkan; üye devletlerden gelen gönüllü katkıların azalmasının hukukçuların sözleşmelerinin feshine ve bakılan dava sayısının düşmesine yol açacağını söyledi. Bütçede istenen yüzde 2’lik kesintiye tepki gösteren Guyomar, “Bu kesinti AİHM’e uygulanırsa kapıya kilit vurmak zorunda kalırız” uyarısında bulunarak hükümetlerden finansal destek istedi.ENSAR NUR | TR724 STRAZBURG
