Avustralya’da polis, ABC’nin Sidney’deki genel merkezine, Avustralya Özel Kuvvetlerinin Afganistan’da bazı savaş suçları işlemiş olabileceği iddialarına ilişkin 2017’de yayınlanan haberler nedeniyle baskın düzenledi. Yayıncılar ve meslek örgütleri duruma tepki gösterdi.
Avustralya Yayın Kurumu ABC News’in haberine göre, kuruluşta çalışan gazeteci Dan Oakes ve Sam Clark tarafından 2017’de yapılan haberlerde, Avustralya Özel Kuvvetlerinin, Afganistan’da “görev sınırlarını aşarak kanuna aykırı şekilde ölümcül güç ve görevi kötüye kullandığı iddialarının ortaya atıldığı” ve bunların, “ABC’ye sızdırılan yüzlerce sayfalık gizli savunma dosyasına dayandığı” gerekçesiyle Avustralya Federal Polisi sabaha karşı kuruluşun genel merkezine baskın yaptı.Polis baskınının, 2017’de yayınlanan “Afgan Belgeleri” ile ilgili olduğunun aktarıldığı haberde, polisin elinde Oakes, Clark ve ABC’nin haber müdürü Gaven Morris hakkında arama kararı olduğu belirtildi.Soruşturma kapsamında ABC’den Nisan 2016’dan Haziran 2017’ye kadarki e-mail sistemleri ve tutulan verileri talep eden polis, bunların yanı sıra konuyla ilintili olabilecek grafik, dijital notlar, görseller, ham materyaller ve her türlü yazılı dosyanın kendilerine verilmesini istedi. İki gazeteci ve bir haber müdürü için arama izni taşıyan polisler baskının “gizli belgelerin sızdırılması” ile igili olduğunu, gözaltı yapılmayacağını açıkladı.
‘KORKUSUZCA YAYIN YAPMAYA DEVAM EDECEĞİZ’
Öte yandan ABC Genel Müdürü David Anderson, durumun “son derece olağan dışı” olduğunu söyledi ve “Bu durum, basın özgürlüğünün yanı sıra ulusal güvenlik ve savunma konularında uygun kamu gözetimi oluşturma hususunda meşru endişelere neden oluyor” dedi.ABC’nin çalışanlarının yanında yer alacağını kaydeden Anderson, kendi kaynaklarını koruyacaklarını ve milli güvenlik ve istihbarat konularında kamu çıkarını gözeterek korkusuzca yayın yapmaya devam edeceklerini bildirdi.Arama izninin polisin ABC bilgisayarlarında “ekleme, çıkarma ve silme” izni verdiğine dikkat çeken Lyons “Tüm Avustralyalılar, lütfen durup düşünün, şu an, 2019 yılında Avustralya polisinin ABC bilgisayarlarındaki materyalleri silme yetkisi var” yazdı.Gazetecilik sendikaları da son iki polis baskınının “Avustralya’da basın özgürlüğüne yönelik saldırılara dair rahatsız edici bir motifi” işaret ettiğini belirtti.
GAZETECİNİN EVİNE BASKIN
Avustralya polisi Salı günü de Amerikan News Corp’a çalışan gazeteci Annika Smethurst’ün Canberra’daki evinde arama yapmıştı. Polis ise ABC’ye yapılan baskının bu aramayla ilgisi olmadığını belirtti.
Avustralyalı gazeteciler polis baskınına büyük tepki gösterdi. Bir editör, “Basın özgürlüğüne yönelik bu kadar vahşi bir saldırı görmemiştim” dedi.Polisler ABC ofisiyle News Corp Avustralya ofisi için çalışan bir gazetecinin evine düzenlenen baskınların birbirinden bağımsız olduğu konusunda ısrarcı.Fakat zamanlama dikkat çekiyor: İki günde iki baskın. Baskına yol açan iki haber de bir yıldan daha eski haberler. İki haber de Avustralya’nın gizli servislerinin hesap verebilirliğini inceliyordu.Bazıları burada esas hedefin basın değil basına belge ve bilgi sızdıranlar olduğunu düşünüyor.
YAYINCILAR VE MESLEK ÖRGÜTLERİNDEN TEPKİ
BBC, partner kuruluşları arasında yer alan ABC’ye yönelik baskının ardından bir açıklama yayımlayarak “Bu basın özgürlüğüne bir saldırıdır” dedi.BBC tarafından yapılan açıklamada “Dünya çapında basın özgürlüğünün azaldığı bir dönemde bir kamu yayıncısının kamu yararına yaptığı haberler nedeniyle hedef alınması son derece endişe verici” ifadeleri yer aldı.Avustralya’nın en büyük basın sendikası da operasyonun “Avustralya’da basın özgürlüğüne yönelik rahatsız edici bir saldırı” olduğunu söyledi.
‘BELGE SIZDIRANARIN DA ÖZGÜRLÜĞÜ KORUNMALI’
Muhalefet bunun Başbakan Scott Morrison hükümetine dair büyük şüphelere yol açtığını söylüyor ve basın özgürlüğü konusunda bir araştırma yapılmasını talep ediyor. Hükümet ise operasyonlarla bir bağlantısı olmadığını savunuyor.Bazı yorumculara göre basının, kendi özgürlüğünü koruduğu kadar kendisine bilgi ve belge sızdıranların da özgürlüğünü koruması gerekiyor.Geçen Mart ayında eski bir savunma avukatı olan Daniel McBride, Afganistan’daki Avustralya askerlerine dair gizli belgeleri sızdırma bağlantılı 5 ayrı iddiadan suçlu bulunmuş, McBride karara itiraz ederek Yüksek Mahkeme’ye başvurmuştu.
