AYM’ye 2012’den bu yana 686 bin başvuru yapıldı, 475 binden fazlası “kabul edilemez” diyerek reddedildi.
Anayasa Mahkemesi (AYM), bireysel başvuru hakkının tanındığı 23 Eylül 2012 tarihinden 30 Haziran 2025’e kadar olan döneme ait istatistikleri resmi internet sitesinde yayımladı.Bu verilere göre, söz konusu dönemde toplam 686 bin 484 bireysel başvuru yapılırken, 573 bin 180 dosya sonuçlandırıldı. Halen işlemde olan başvuru sayısı ise 113 bin 304 olarak kaydedildi. Mahkemeye yapılan başvuruların karşılama oranı ise yüzde 83,5 oldu.
BAŞVURULARIN DURUMU
Sonuçlanan 573 bin 180 başvurunun büyük çoğunluğu kabul edilmez bulundu. Bu dosyaların yüzde 83’ünü oluşturan 475 bin 850 başvuru hakkında kabul edilemezlik kararı verildi.
Yüzde 13,9 oranındaki 79 bin 565 dosyada en az bir temel hak ihlali tespit edildi. Öte yandan, yüzde 2,4 oranında 13 bin 963 başvuru idari ret ile sonuçlandırıldı. Yüzde 0,3’lük dilime giren bin 580 başvuruda ise herhangi bir hak ihlali görülmediği yönünde karar çıktı.
YILLARA GÖRE ARTIŞ
İlk başvuruların yapıldığı 2012 yılında mahkemeye ulaşan dosya sayısı bin 342 oldu. Yıllar ilerledikçe başvuru sayılarında dikkat çeken bir artış yaşandı. 2022 yılında 109 bin 779 başvuru yapılırken, 2023 yılında bu sayı 108 bin 816’ya ulaştı. 2024 yılında ise toplam 70 bin 699 başvuru yapıldı. 2025 yılı Haziran ayı itibarıyla ulaşılan başvuru sayısı ise 36 bin 31 olarak açıklandı.
İHLAL KARARLARI
AYM tarafından sonuçlandırılan 573 bin 180 dosyanın 79 bin 565’inde, aralarında makul sürede yargılanma hakkının da bulunduğu çeşitli konularda ihlal tespiti yapıldı. Esastan incelenen toplam 81 bin 145 başvurunun 79 bin 565’inde hak ihlali kararı çıktı. Bu da esastan ele alınan dosyaların önemli bir kısmında en az bir hakkın ihlal edildiğini gösterdi.
İHLAL KONULARI
Anayasa Mahkemesi’nin verdiği toplam 80 bin 884 ihlal kararının 56 bin 443’ü makul sürede yargılanma hakkına ilişkin oldu. Adil yargılanma hakkı ihlali 7 bin 587 dosyada tespit edilirken, 5 bin 813 başvuru mülkiyet hakkı, 4 bin 552 dosya ise ifade özgürlüğü ihlali gerekçesiyle sonuçlandı. Özel hayat ve aile hayatına saygı hakkı bin 976, toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı bin 548 dosyada ihlal edildi. Geriye kalan ihlaller diğer temel hak ve özgürlükler kapsamında değerlendirildi.
