Arktik bölgesinin güvenliği Avrupa için en kilit öncelik haline geldi. 7 ülke sınırların dokunulmazlığı için NATO ittifakına işaret etti.
Almanya, Fransa, İtalya, Polonya, İspanya, İngiltere ve Danimarka, ABD Başkanı Donald Trump‘ın Grönland’a yönelik stratejik hamlelerine karşı ortak bir tavır sergiledi. Yedi Avrupa ülkesinin liderleri, Arktik bölgesindeki güvenliğin ancak Birleşmiş Milletler (BM) Şartı ilkeleri ve NATO ittifakı çerçevesinde sağlanabileceğini duyurdu.
Danimarka Başbakanlık Ofisi tarafından paylaşılan açıklamada, Grönland’ın yer aldığı Arktik bölgesinin güvenliği Avrupa için “kilit öncelikte” olarak tanımlandı. NATO üyesi olan Danimarka ve özerk bölgesi Grönland’ın korunması için müttefiklerin bölgedeki faaliyetlerini artırdığı vurgulandı.
KOLEKTİF GÜVENLİK VE EGEMENLİK
“Arktik’teki güvenlik, egemenlik, toprak bütünlüğü ve sınırların dokunulmazlığı dahil BM Şartı ilkelerini savunarak ABD dahil NATO müttefikleriyle kolektif olarak sağlanmalıdır.” ifadesi liderlerin ortak metninde yer aldı. Avrupa devletleri, evrensel ilkeleri savunma konusundaki kararlılıklarını bu bildiriyle tekrar teyit etti.
Washington ile Kopenhag arasında 1951 yılında imzalanan askeri anlaşmaya atıfta bulunan liderler, ABD’nin bölgedeki önemine dikkat çekti. ABD, Danimarka yönetimi bilgilendirildiği sürece Grönland’da kuvvetlerini hareket ettirme yetkisine sahip olsa da Avrupa ülkeleri Amerika’yı sadece “önemli ortak” olarak niteledi.
KARAR YETKİSİ HALKA AİT
Liderler, Ada’nın aidiyeti konusunda net bir çerçeve çizerek dış müdahale söylemlerine kapıyı kapattı. Yapılan açıklamada, “Grönland, halkına aittir. Danimarka ve Grönland’ı ilgilendiren konularda karar verme yetkisi yalnızca Danimarka ve Grönland’a aittir” ifadelerine yer verildi.
ABD Başkanı Donald Trump, ulusal güvenlik açısından Grönland’ın stratejik bir ihtiyaç olduğunu savunarak bölgeyi Rus ve Çin gemilerinin çevrelediğini iddia etmişti. Trump’ın egemenlik devri imaları ve askeri ihtiyaç söylemleri, Avrupa Birliği ve üye ülkeler nezdinde ciddi bir siyasi tepkiyle karşılandı.
DANİMARKA’DAN SERT ASKERİ UYARI
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, olası bir askeri saldırı kararının her şeyi sona erdireceği uyarısında bulunarak tehditleri kabul etmeyeceklerini söyledi. Özerk bölge Grönland ise daha önce ABD’den gelen egemenlik devri taleplerini içeren tüm yaklaşımları kesin bir dille reddetmişti.
