Hukuksuzluk, devlet şiddeti, çevre baskısı, koca dayağı… hepsini geride bırakarak 4 yaşındaki kızı ile yeni bir hayata başlama kararını nasıl aldığını anlatıyor Melek Öğretmen.
“Annem kızının ‘dul kalmasını’ kabul edebilecek bir insan değildi, biliyorum. Babam da kızının ‘F..’cü diye suçlanmasının yükünü çekecek kadar güçlü değildi. Kızımı da alıp yola düştüm, yeni bir hayat kurmak istedim!”
Türkiye’den ayrılmaya karar verdiğinde evlilik yüzüğünü, küpelerini, ufak tefek eşyalarını satmış… Eline sadece 3 bin Euro geçmiş. Bu paranın da 2 bin Euro’sunu 25 Kasım günü 4 yaşındaki kızıyla beraber Meriç’i geçmesini sağlayan kaçakçılara vermiş…Gözyaşlarıyla terk ettiği ülkesini ve Meriç’i geçtikten sonra saatlerce yürümenin ardından ulaştığı karakolda, üşüyen kızına bir Yunan askerinin gülümseyerek atkısını verdiğini görünce doğru yerde olduğunu anladığını söylüyor Melek öğretmen…Beş ay tutuklu kalmış. Yürümeyi daha önce öğrense de ilk adımlarını dört duvar arasında atan kızı ve kendisi artık özgür.
KOĞUŞTAKİ EN KÜÇÜK MAHKÛM
Ama cezaevi günlerini unutmak mümkün mü! Dilekçeler yazarak, konuşarak, yalvararak yanına alabildiği kızı Meryem’in cezaevi koğuşundaki tek çocuk olduğunu söyleyerek başlıyor anlatmaya…On kişilik koğuşta 20 yetişkin kadınla birlikte yaşamak zorunda kalmış Meryem, henüz bebek çağında. Melek Öğretmen, “Bizden önce başka bir bebek varmış, onunla ilgili çok şey anlattılar. Çocuğa bez bile verilmemiş. Çocuk hasta olmuş, yara bere içerisinde kalmış… Ranzadan düşmüş, doktora götürürken annesinden ayrı götürmüşler. O da bir buçuk yaşlarındaymış. Bunlar anlatılınca çok korktum.” diyor cezaevi şartlarını anlatırken… Ama anne yüreği… Şartlar uygun olmasa da dışarıda bakacak kimse olmadığı için, baba çalışmak zorunda olduğu için cezaevi de olsa kızının yanında olmasını istemiş.
“Ben de kızımı getirmek istiyorum ama ya aynı şeyleri yaşarsa… Çocuğum bezsiz kalır mı, düşerse doktora bensiz mi götürülecek? Çok kritik bir yaş dönemi…” diye kaygılarını aktardığı cezaevi görevlileri, “Çocuk bizi ilgilendirmez bizi sen ilgilendiriyorsun.” cevabını vermiş.
“Kızıma sadece bir anne gibi değil pedagog gözüyle de bakıyordum.” diyor Melek Öğretmen. “Huyu, bakışları değişmişti. İçerisine yaşlı bir insan girmişti adeta. Acı acı bakıyordu, hayat enerjisi sönmüştü… Hareketli, bıcır bıcır bir çocukken hüzünlü bir çocuk haline gelmişti. O halini görünce mutlaka yanıma almam gerektiğini düşündüm.” ifadelerini kullanıyor kâbus dolu o günleri anlatırken.
‘ŞARTLAR KÖTÜ DE OLSA KIZIMIN İHTİYACI VAR’
Atina’da denize yakın geniş bir apartman dairesinde kendisiyle aynı kaderi paylaşan arkadaşlarıyla kalan Melek Öğretmen, sadece kızına değil, ailesine ve ayrıldığı eşine de o günlerde, hepsinin üzerindeki değişimleri fark edebildiğini belirtiyor.Sonunda, “Şartlar kötü de olsa kızımın bana ihtiyacı var.” diyerek cezaevine girdikten bir ay sonra kızını yanına almayı başarıyor.
15 Temmuz 2016’daki darbe girişiminden 10 ay sonra tutuklanmış Melek Öğretmen. “Kızım yanıma geldi ama tahmin ettiğim gibi ihtiyaçları karşılanmadı.” diyor ve yaşadıklarını şöyle anlatıyor:Verdiğimiz siparişler gelmiyordu. Üşüyoruz, yere sermek için bir battaniye almak istiyoruz, alamıyoruz. Ekstra yastık, pike almak istiyoruz, olmuyor. Bir bardak bile satın almak mümkün olmadı.
‘NE OLUR GÜNAH YAZMA ALLAHIM’ DEDİK, KUR’AN’I PARÇALADIK
Kur’an okumak istiyoruz mesela, ailemizin getirmesine izin vermiyorlar, “Kantine gelecek” diyorlar. Gelmiyor… “Dış kantinden alın” diyorlar, orada da yok. Dilekçe yazıyoruz cevap çıkmıyor. Başka kitap da gelmiyor. Benim ilk kitabım 5 ay sonra ben tahliye olmadan bir gün önce geldi. Beş ay boyunca kitap da yoktu. İlk Kur’an-ı Kerim bir ay sonra geldi, biz 20 kişiydik. Onu da yan koğuştan bir arkadaş duymuş Kur’an’ımızın olmadığını; nakille geldiğinde yanına almış. Onun getirdiği Kur’an-ı Kerim’i parçaladık. Sayfalara ayırarak aramızda dağıttık, o şekilde okuduk. Cüz cüz ayırdık. Tam da olmadı, biraz eksik biraz fazla oldu. Sonra okudukça değişiyorduk.Yırtarken de dua ede ede yırttık. Allah’ım ne olur günah yazma diye…
BETON KALINTILARINDAN TESPİH…
Ve devam ediyor..“Tespih olsun diye duvar kıyısında kalmış çimento kalıntılarını topluyorduk.Kur’an-ı Kerim gelene kadar da sadece tespih çektik, başka yapabileceğimiz hiçbir şey yoktu. Parmaklarımızla 33 tane çekip bir tane taş koyuyorduk.Namaz kılıp tespih çekiyoruz. Ezberimizde bir şey varsa onu okuyoruz. Kitap yok, radyo yok, televizyon yok, gazete yok… Hiçbir şey yok. Kur’an-ı Kerim geldikten sonra sürekli onu okumaya başladık. Tam hatırlamıyorum ama bir ay sonra gazete de gelmeye başladı. Gazete okuyoruz. İstediğimiz her gazete gelmiyordu. Yeni Asya okumak istiyorduk, yasaklanmıştı. Bir ara Cumhuriyet yasaklandı. Genelde muhalif olan gazeteler dönem dönem yasaklanıyordu.
BAZEN BİR EZAN SESİ, BAZEN YANIK BİR TÜRKÜ…
Kaldıkları cezaevinin korkutucu bir sessizliğe büründüğünü söylüyor Melek Öğretmen. “Nadiren bir yerlerden müzik sesi geliyordu. Kulak kesilip müziği dinliyorduk. Adli tutukluların koğuşundan geliyordu sanıyorum.” diyor. Bazen de ezan ve Kur’an sesi duyduklarını, sükûnetle sesin geldiği yöne dönerek dinlediklerini anlatıyor.
SEN MİSİN DEVLETİN BATTANİYESİNDE NAMAZ KILAN!
Normal hayatta birçok şeyin değerinin bilinmediğini cezaevinde anladığını söylerken dalıp gidiyor:“Bir tespihin, bir Kur’an-ı Kerim’in… Bardak mesela… Poşete su doldurup poşetten bir delik açarak döküyorduk bir yer yıkayacağımız zaman. Maşrapa geldiğinde bir maşrapanın ne kadar kıymetli olduğunu gördük. Battaniyeyi yere serip üzerinde namaz kılıyorduk. Devletin battaniyesi diye çok bağırıp çağırıyorlardı. ‘Devletin battaniyesini yere seremezsiniz’ diye hakaret ediyorlardı, ‘Kamu düzenini bozuyorsunuz’ diyorlardı. O zaman seccade verin, diyorduk, kantine yazın diyorlardı, ama kantinde yok… Böyle bir kısır döngü sürüp gidiyordu.”
‘DİLEKÇE YAZIN DİYORLAR AMA NE KÂĞIT NE KALEM VERİYORLAR’
Melek Öğretmen cezaevi günlerini anlatırken en çok yaşanan mantıksız diyaloglara anlam veremiyor:“Dilekçe yazın” diyor mesela, ama dilekçe yazmak için kalem ve kâğıt yok. Kantinden alacaksınız diyorlar. Kantine yazacağımız ihtiyacımızı da kalem ve kâğıtla yazıyoruz. Çelişkilerle sürekli oyalıyorlardı. Oraya yazın, buraya yazın, şuraya yazın…
Bir seccade mesela üç dört ay sonra geldi herhalde. Her şey çok geç geldi. İplik mesela, iplik yok… İğne iplik ihtiyacımız var. Manisa Cezaevinden nakil olmuş bir ablanın bir tane iğnesi vardı. Giysilerimiz sürekli giymekten sarkıyor, yırtılıyor, dökülüyor. Ailemiz uzun pantolon, uzun etek getiriyor. Kısaltmak, ayarlamak gerekiyor. Tırnak makasıyla kesiyorduk. Ablanın iğnesi ve bir arkadaşımızın da ince seccadesinden ip çekiyorduk yavaş yavaş öyle dikiyorduk.
DAMACANADAN SU SAATİ…
Pet şişelerini değerlendiriyorduk. Saat vermemişlerdi, pet şişelerden su saati yapmıştık. Hemşire bir abla vardı. Şişeleri üs üste koyarak ve en üsttekinin altından bir delik açarak şırınga hesabı yapıyordu herhalde. Yavaş yavaş damlıyordu o aşağıya. Sabah sayıma geliyorlardı, bahçe kapısını açmaya geliyorlardı o zaman saati soruyorduk. Oraya bir çizgi atıyordu. Sayıma geliyorlardı, yine saati sorup bir çizgi daha atıyorduk. Öğlen yemeği getiriyorlardı, bir çizik de öyle atıyorduk derken damacanalardan saat yapıyorduk. Namaz kılacağız, oruç tutuyoruz, saat lazım. Saat vermiyorlar. Zile basıyoruz, uyarıyorlar. Acil ve ölüm gibi hayati bir şey olmayınca basmayın diyorlar.”
Fakat bütün çabalar cezaevinde arama yapılana kadar. Aramalarda “Bir şey üretmeniz yasak” diyerek topluyorlardı. Onlar ise bazen güneş saati yaparak bazen su saati icat ederek zamana sahip çıkıyordu. Her zaman akşam namazı kılmak için gökyüzüne bakmak yetmiyordu…
MERYEM BETONDA BÜYÜDÜ
İki buçuk yaşındaki kızı Meryem’in betonda yürüdüğünü ve oyunlar oynadığını anlatan Melek Öğretmen, ilk başlarda çocuk bezi bile verilmediğinden yakınıyor.Oyuncaksa bütün cezaevlerinde büyük lüks:
Oyuncak istiyoruz, çocuklara biraz iltimas geçerler, daha insani davranamazlar mı diye ama her yere yazmamıza rağmen çıkana kadar çocuğumun oyuncağı olmadı. Çıkmamıza yakın, heyet halinde bir tane oyuncak getirdiler. Başgardiyan, gardiyanlar, sosyolog toplanıp ufak bir oyuncağı alıp topluca geldiler. Yaşına uygun olmayan, daha alt yaş grupları için bir yap-boz getirdiler. Onun ismi çağrıldığında herkes kapıya koşmuştu Meryem’e bir şey geldi diye. O şaşkın şaşkın bakarken koğuştaki bütün kadınlar ağlamıştı, artık onun da bir oyuncağı var diye. Çıkana kadar onunla oynadı. Gelen psikoloğa, sosyoloğa bir şeyler daha getirseniz dedim ama mümkün olmadı. Yaşına uygun defteri olsa, kalemi olsa, boyaları olsa…
KİTAP GELMEYİNCE KOĞUŞ KİTAP YAZDI
Hikâye kitabı yoktu mesela. O kadar yalvardık. İsteseniz elde edersiniz dedim. Aklıma gelen her yere yazdım. Başgardiyan, cezaevi yönetimi, iç kantin, dış kantin… hepsine yazdım. Başka sosyal yardım kuruluşlarına da yazdım ama ne başka oyuncak ne de kitap geldi.
Arkadaşlar içeride kendi defterlerini yırtarak mavi, siyah ve kırmızı pilot kalemle ki bunların da gelmesi çok mucizevi, zor oldu. Bunlarla kızıma hikâye kitabı yazdılar. Bu zor şartlarda diktiler. Sonra gardiyanlar sert olduğu için ona verdiler, siz verin ki sizden korkmasın dediler. Çocuğu da bir yandan korkutmamaya çalışıyoruz. Gardiyandan, polisten korkmasın, kötü bir yerde olduğumuzu düşünmesin istiyoruz.
Kitabın adı, “Luli’nin Bir Günü”. Tamamen cezaevindeki arkadaşlar uydurdular. Luli diye bir kelebek var. Mavi, kırmızı ve siyah şehrine yolculuk yapıyor. Çünkü üç tane renk var… Yoldan geçerken kırmızı ışıkta durulacağını öğretiyor mesela. Luli kırmızı ışıkta durmayan birine yardımcı oluyor, uyarıyor, anlatıyor. Araba çarpmasın diye onu kurtarıyor. Sabah işe gidecek birileri alarmı duymuyor, onu uyandırıyor kelebek. İnsanlara yardımcı olan bir kelebek, hikâyenin kahramanı. Üzgün bir adam var, onu eğlendiriyor. O kitabı ezberledi sonuna kadar. Eline aldığında noktası virgülüne kadar dikkat ederek anlatıyordu.Sonra Pinokyo ile ilgili de bir kitap yaptı arkadaşlar.
BEBEK BİLE VERMEDİLER, YAPTIĞIMIZ BEZ BEBEĞİ DE ALDILAR
İki kitabı yanına aldı, öyle çıktı. Bir de bebek istiyordu vermediler, almamıza da izin vermediler. Manisa’dan gelen bir abla yastığını getirmişti yanında orada kantinden aldığı. Kendi yastığından elyafları çıkardı. Birinden beyaz bir çorap buldu. Yine o meşhur seccadeden iplik çekerek bir bebek yaptı. Hangi rengi istersiniz diye soruyor. Orada dört beş renk var. Onunla saçlarını, kaşlarını, gözlerini, burnunu, dudaklarını yapıyor… O kadar mutlu oldu ki o bebeği gördüğünde! Altı üstü basit bir bez bebek ama… çok kıymetliydi. Dışarı çıkarıp İstanbul’daki Oyuncak Müzesi’ne vermeyi çok istemiştik.
Aramalarda her şeyi topluyorlar ya, çocuğun bebeğini de alıp götürdüler. Rica ettik, başka oyuncağı yok, vermiyorsunuz madem bununla oynasın diye. Kabul etmediler, o da o şekilde gitmiş oldu.Sonra iplik getirdiler bize. O ipliklerle her şeyi yapmaya başladık. Bileklik, kolye… artık ne örülebilirse. Kitap ayracı… herkes bildiğini bir başkasına öğretiyordu. Kızıma bileklik örmüştüm. Dikkati çekince onları da topluyorlardı ama.Bir arkadaşım rokoko diye bir el işi var onu öğretti. Çıkınca onu geliştirdim yurt dışına çıkana kadar onunla geçindim. Ondan takılar yaparak evimin ihtiyaçlarını karşıladım.
GAZETE KÂĞIDINDAN GEMİLER YAPMAK…
Gazete gelince onlardan oyuncaklar yapıyorduk. Bir abla vardı, çok ağır, konuşmayan. Bir gün kızımı almış, ona bir sürü oyuncak uçak yapmış, pencereden dışarı bakarak uçuruyorlardı ve gülüyorlardı. Gemiler yapıyorlar, uçurtma yapıyorlar. Daracık avluda uçurmaya çalışıyorlardı. Şaşırmıştı bütün koğuş. Koşturuyordu kendi etrafında.Sonra bir voleybol topu geldi, sürekli onunla oynar olduk. Daha önce tuvalet kağıdı rulolarından dürbün yapıyorduk, top yapıyorduk. Meryem onlarla oynuyordu. Arkadaşlar su şişeleriyle oynuyordu, hep bilekleri kesiliyordu.Topumuz başka koğuşlara gidiyordu. Yukarıda gardiyanlar vardı ama giden o toplar hiç gelmedi. Gerçek anlamda kızımın ilk oyuncağı topu oldu cezaevinde. Kimseye vermiyordu.
CEZAEVİ SAKİNLERİ LUNAPARK OLDU
Bir gün tutturdu parka gideceğim. Ne yapsak anlatamıyoruz.Üniversiteden alınıp getirilen iki genç kız vardı yirmili yaşlarda. Dur dediler, park buraya geldi. Seccadeyi tuttular iki tarafından bak bu salıncak dediler. Sonra birisi ben dönme dolabım diyerek onu etrafında ellerinden tutarak döndürdü. Öteki ben kaykayım dedi, bacaklarından kaydırdı. Öncesinde başka bir koğuşta kalmıştık. Çok sıkıntı yaşamıştık. Çok geriliyorlardı. Çocuk da bunalıyordu. Beni cezaevinde başka koğuşa sürünce rahmet oldu. Çünkü kaldığımız koğuştaki kadınların hepsi çocuk hasreti çekiyordu. Dışarıda kalmışlar, ara sıra görüyorlar. Bizi görmüşler dua etmişler. Biz kapıdan girince siz bizim duamızsınız, duamız geldi diyorlar. Çok sahip çıktılar çocuğuma.
Sürülme sebebi. Bir arkadaşım gardiyana ağrı kesici sordu. Başı ağrıyordu. Veremem diye bağırarak konuştu. Hepimiz çok korktuk, gerildi.. Ben bir yerde dur demek lazım diye düşündüm. Gittim; bağırmasanız da anlayabiliyoruz, burada durduk yere başka bir strese giriyoruz dedim. Güzelce söylerseniz olmaz mı diye.. Sen benim muhatabım değilsin, kimsin diye üstüme yürüdüler, bağırdılar. Daha çok sinirlendi.. Ertesi gün eşyalarını topla dediler. Sonra başka bir yere. Çocuğa da zor oluyor. Bir yeri yatağı biliyor, yeri biliyor. Bir yatağa aidiyet duymasına izin vermiyorlar. Dolaba izin vermiyorlar.Zaten sıkılmışım. Babam anlamıyor, eşim bunaltmış. Annem perişan halde, çocuğum bu halde. Neye üzüleceğimi şaşırdım. Bir yatağı, bir yastığı çok görüyorlar.










