Gazze’de İsrail’in insansız hava aracı saldırısında öldürülen Avustralyalı yardım görevlisi Zomi Frankcom’un ölümüyle ilgili İsrail ordusunun cezai soruşturma açmama kararı Canberra’da sert tepkiye yol açtı. Dışişleri Bakanı Penny Wong İsrail Büyükelçisi Hillel Newman’ı görüşmeye çağırırken, Başbakan Anthony Albanese bağımsız bir soruşturma talep etti.
Avustralyalı yardım görevlisi Lalzawmi “Zomi” Frankcom’un 2024 yılında Gazze’de öldürülmesiyle ilgili İsrail ordusunun askerler hakkında cezai işlem başlatmama kararının ardından yeniden yükseldi.
43 yaşındaki Frankcom, World Central Kitchen adına Gazze’de insani yardım faaliyetlerinde bulunurken 1 Nisan 2024’te İsrail’e ait insansız hava araçlarının saldırısında altı meslektaşıyla birlikte hayatını kaybetmişti.Yardım konvoyundaki üç aracın yaklaşık dört dakika içerisinde art arda üç kez vurulduğu belirtilmişti.
İsrail: “Cezai suç şüphesi oluşmadı”
İsrail Savunma Kuvvetleri, yaptığı incelemenin ardından saldırının ciddi operasyonel hatalar sonucunda gerçekleştiğini ancak komutanların kararlarının cezai soruşturmayı gerektirecek düzeyde suç şüphesi oluşturmadığını açıkladı.İsrail ordusu, saldırıyı gerçekleştirenlerin araçlarda Hamas mensuplarının bulunduğuna yanlışlıkla inandıklarını savundu.
Wong: “Avustralya öfkeli”
Karara Canberra’dan çok sert tepki geldi.Dışişleri Bakanı Penny Wong, İsrail’in sorumlular hakkında cezai süreç başlatmama kararından Avustralya’nın “öfkeli” olduğunu ifade etti. Wong ayrıca İsrail’in karar konusunda Avustralya Hükümeti’ne Frankcom’un ailesini önceden bilgilendirebilecek kadar süre tanımamasını da eleştirdi.Bakan Wong, İsrail Büyükelçisi Hillel Newman’ı görüşmeye çağırarak hükümetin tepkisini doğrudan iletti.Wong, İsrail’in kararının Avustralya’nın beklediği hesap verebilirlik standardının “çok gerisinde kaldığını” belirterek hükümetin Frankcom ve diğer yardım çalışanları için adalet talebini sürdüreceğini söyledi.Başbakan Anthony Albanese de İsrail’den olayla ilgili bağımsız bir soruşturma yapılmasını talep ett Albanese, İsrail ordusunun kendi iç soruşturmasının yeterli olmadığı ve sürecin daha şeffaf biçimde ele alınması gerektiği görüşünü dile getirdi.
Aile: “Zomi’nin hatırasına hakaret”
Frankcom’un ailesi de İsrail’in kararına sert tepki gösterdi.Ailenin açıklamasında iki yılı aşkın süredir bağımsız bir cezai soruşturma beklendiği belirtilerek, askeri kurumun kendi personelini soruşturduğu kapalı bir sürecin yeterli olmadığı ifade edildi.
Frankcom’un kardeşi Mal Frankcom kararı kız kardeşinin hatırasına yönelik “bir hakaret” olarak nitelendirdi.Aile ayrıca saldırıya ilişkin insansız hava aracı ses kayıtları ve diğer kanıtların açıklanmasını talep ediyor.
Binskin raporu: Saldırı bilinçli olarak WCK çalışanlarını hedef almadı
Avustralya Hükümeti, saldırının ardından eski Savunma Kuvvetleri Komutanı Mark Binskin’i özel danışman olarak görevlendirmişti.Binskin’in incelemesinde saldırının World Central Kitchen çalışanlarını bilerek ve kasıtlı olarak hedef aldığına ilişkin kanıt bulunmadığı sonucuna varılmıştı.
Ancak raporda, İsrail ordusu içerisindeki bilgi paylaşımındaki ciddi aksaklıkların ve sahadaki durum değerlendirmesinin bozulmasının saldırıya zemin hazırladığı değerlendirmesi yapılmıştı. Binskin ayrıca İsrail Hükümeti’nin hayatını kaybedenlerin ailelerinden özür dilemesi gerektiğini belirtmişti.
İsrail Büyükelçisi özür dilemedi
İsrail’in Canberra Büyükelçisi Hillel Newman ise İsrail ordusunun yürüttüğü süreci savundu.Newman, hayatını kaybedenler ve aileleri için derin üzüntü duyduğunu belirtmesine rağmen İsrail adına açık bir özür dilemekten kaçındı.
Yeşiller ise gelişmelerin ardından İsrail Büyükelçisinin Avustralya’dan sınır dışı edilmesi çağrısında bulundu.Frankcom dosyasının önümüzdeki günlerde Canberra–Tel Aviv ilişkilerindeki en önemli diplomatik anlaşmazlıklardan biri olmaya devam etmesi bekleniyor.ZAMAN Avustralya
