Mercan Kayalıları’nı kurtarma bahanesiyle milyon dolarlar nasıl israf edildi. Mikrodalgalar neden yeşilin düşmanı. Avustralya’da bulunan Büyük Mercan Resifi büyük bir ekonomik vurguna vesile oldu.
Büyük Mercan Resifi’nin kurtarılması için tadüle sokulduğu söylenen milyonlarca dolarınbaşarısız projeler için çarçur edildiği iddia ediliyor.
Başarısız olan projeler arasında 2,2 milyon dolara mal olan suyun ısınıp mercanların beyazloanmasını engellemek için denizin dibine soğutucu fanlar yerleştirilmesi önerisi de bulunuyor. Öte yandan guardian gazetesinin ulaştığı belgelere göre söz konusu fanların mercanları tamamen yok edilme riski de bulunuyor. Fanların hareketiyle dolaşıma sokulan sıcak suyun daha derinlerdeki mercanları riske atıyor. Bus ek olarak daha derinlerdeki asidik sular sığ yüzeylerdeki mercanlara zarar veriyor.
UYARILARA RAĞMEN PROJELERE FON AKITILDI
Bununla birlikte 2016 yılında başmüfettişlik makamı Çevre Bakanlığı’nın kaynakları kamu yararı için kullanıldığına dair doyurucu bir kanıt sunamadığı için başlattığı soruşturmaya rağmen şaibeli projelere para akıtılmaya devam edildi.
Yaşanan son gelişmelere rağmen Avustralya hükümeti bu hafta Büyük Mercan Kayalıkları’nı kurtarmak için özgün fikirlerle gelenlere 1,6 milyon dolarlık bir fon vadetti. Proje önerilerinin başlangıç aşamasında teknik ve ticari uygulanabilirliklerinin sınanması için ayrıca 200 bin dolarlık bir bütçe daha verileceğini duyurdu.
Büyük Mercan Kayalıkları okyanus yaşam alanında yüzde 1’lik bir alan kaplıyor ama denizlerdeki canlı hayatın yüzde 25’ine evsahipliği yapıyor. Mercanlar deniz suyundaki sıcaklıktan etkilenirse mercanlarla birlikte yaşayan ve onlara besin sağlayan algler dışarı atılıyor. Bu durum mercanların enerjisinin tükenip, ağarmasına yani beyazlamasına neden oluyor. 2014-2016 yılları arasında en uzun süren mercan kayalıkları beyazlaması Avustralya’daki Büyük Mercan Kayalıkları’nda yaşandı.. Bu resifteki mercan kayalıklarının yüzde 90’ı beyazladı ve bunun sonucunda mercanın yüzde 20’si yok oldu.
Yeşilin yeni düşmanı: Mikrodalga fırınlar
İngiltere’de Manchester Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırmaya göre AB ülkelerinde mikrodalga fırınlar tarafından harcanan enerji miktarı 7 milyon arabanın atmosfere saldığı karbon miktarına eşit. Araştırma ekibinin yaptığı hesaplara göre her 19 mikrodalga fırın bir arabanın havaya saldığı karbon miktarına denk geliyor. Alejandro Gallego-Schmid, meselenin sadece mikrodalga fırınlar olmadığını söyleyerek Avrupa’da 144 milyon su ısıtıcısı (kettle) ve 100 milyondan fazla da saç kurutucu kullanıldığını belirtti. Shmid, kıtanın enerji kaynaklarının yüzde 40’ından fazlasının hâlâ doğalgaz ve kömür olduğunu ve bu durumun da karbon ayak izini daha da büyüttüğünü hatırlattı.
TEK SORUN ENERJİ İSRAFI DEĞİL
Manchester Üniversitesi adına çalışmayı yürüten bilim insanları mikroda fırınların sadece enerji israfına değil atık sorunu da yarattığını ortaya çıkardı. Sadce 2005 yılında 185 bin ton mikrodalga fırın hurda olarak çöpe atıldı. Su ıstıcıları insanların ihtiyacının olduğundan yüzde 50 daha fazla su kaynatıyor.
Raporun sonuç bölümünde mikrodalgaların hem ömrünü uzatılabilmesi hem de enerji tasarrrufu yapabilmeleri için yeni bir uluslaarası yönetmelik yapılması gerektiğini savunuyor.
