Stuttgart Yüksek Eyalet Mahkemesi, Suriye’de Esad rejimi adına işkence yaparak savaş suçları işlediği tespit edilen Ammar A.’yı ömür boyu hapse mahkûm etti.
Almanya’da bir mahkeme, Suriye iç savaşında Esad rejimi adına işkence yaparak suç işleyen bir milis üyesini ömür boyu hapse mahkûm etti. Karar, uluslararası cezasızlığa karşı önemli bir mesaj olarak değerlendiriliyor. Bu bağlamda, Türkiye’de özellikle 15 Temmuz darbe girişimi sonrasında gündeme gelen işkence, kötü muamele ve zorla kaybetme iddialarına karışan kamu görevlileri açısından da dikkat çekici bir emsal teşkil edebilir.
8 AY SÜREN DAVADA KARAR VERİLDİ
Almanya’nın Stuttgart kentinde görülen davada, 33 yaşındaki Suriyeli Ammar A., savaş suçu, insanlığa karşı suç ve cinayet suçlamalarıyla ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı. Mahkeme, Esad rejimini destekleyen bir Şii milis grubunun üyesi olan Ammar A.’nın 2012–2014 yılları arasında Busra El Şam kentinde işlediği suçları sabit gördü.
SÜNNİ SİVİLLERE YÖNELİK SİSTEMATİK ŞİDDET
Savcılığa göre Ammar A.’nın mensubu olduğu milis, Esad’ın devrilmesi durumunda Şii azınlığın uğrayacağı baskılardan endişe ederek, Sünni halka karşı yıldırma ve zorla göç ettirme politikası uyguladı. Bu kapsamda, bir Sünni ailenin evi yakıldı, bir aile ferdi silahla vurularak öldürüldü. Mahkeme, bu cinayetten Ammar A.’yı da sorumlu tuttu.
İkinci suç dosyasında, milisin 2013 yılında rastgele gözaltına aldığı Muhammed Alissa’nın benzin dolu bir pikap kasasında dövülerek askeri istihbarata teslim edildiği ve burada işkence gördüğü ortaya kondu. Mağdur halen Köln’de yaşıyor ve duruşmaya müdahil olarak katıldı. Kararın ardından yaptığı açıklamada, “10 yıl sonra ilk kez adalet gördük” dedi.
MAHKEMEDE ‘CAESAR FOTOĞRAFLARI’ DELİL OLDU
Davada ayrıca rejim içinden sızdırılan, 6.000’den fazla işkenceyle öldürülmüş tutsağın görüntülerini içeren ünlü “Caesar fotoğrafları” da delil olarak kullanıldı. Esad rejiminin 2024 sonunda çökmesinin ardından yeni tanıklar ve videoların ortaya çıkması da yargılama sürecini etkiledi.
ALMANYA’DA SURİYE SUÇLARINA KARŞI SİSTEMATİK TAKİP
Bu dava, Almanya’nın Suriye’deki savaş suçlarına dair yürüttüğü üçüncü büyük dava oldu. 2022’de Koblenz Mahkemesi, iki eski istihbaratçıyı yargılamış, biri müebbet hapis almıştı. Stuttgart’taki karar henüz kesinleşmedi; temyiz yolu açık.
BU KARAR TÜRKİYE İÇİN NE ANLAMA GELİYOR?
Stuttgart’taki karar, yalnızca Suriye’deki savaş suçlarına değil, evrensel yargı yetkisinin nasıl işletilebileceğine dair önemli bir örnek sunuyor. Almanya gibi üçüncü ülkelerde açılan bu tür davalar, başka ülkelerde işlenen ağır insan hakları ihlallerinin de cezasız kalmayabileceğini gösteriyor. Bu bağlamda, Türkiye’de özellikle 15 Temmuz darbe girişimi sonrasında gündeme gelen işkence, kötü muamele ve zorla kaybetme iddialarına karışan kamu görevlileri açısından da dikkat çekici bir emsal teşkil edebilir. Uluslararası insan hakları örgütlerinin belgeleri ve mağdur beyanları, ileride başka ülkelerde benzer davaların açılmasının önünü açabilir. Hukukun uluslararasılaşması, faillerin sınırlar ötesinde de sorumlu tutulabileceği yeni bir döneme işaret ediyor.
