Türkiye’deki hak ihlalleri, FIFA Dünya Kupası sürecinde Strazburg’da düzenlencek 5. “Adalet Buluşması” ile Avrupa gündemine taşınıyor.
Türkiye’de yıllardır süren insan hakları ihlalleri ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarının uygulanmaması, futbol ve sanatın evrensel diliyle Avrupa kamuoyunun gündemine taşınmaya hazırlanıyor.Peaceful Actions Platformu öncülüğünde ve 17 uluslararası sivil toplum kuruluşunun desteğiyle organize edilen 5. Strazburg Adalet Buluşması, 24 Haziran 2026 Çarşamba günü gerçekleştirilecek.
Binlerce kişinin katılması beklenen uluslararası etkinlikte, “Tek Dünya, Tek Adalet” sloganıyla Avrupa Konseyi ve AİHM önünde küresel kurumlara somut adımlar atılması için güçlü bir çağrıda bulunulacak.
YEŞİL SAHALARDAN AİHM ÖNÜNE ADALET DİZİLİŞİ
Tüm dünyanın FIFA Dünya Kupası’na kilitlendiği bir döneme denk gelen tarihi buluşma, futbolun birleştirici gücünü bir protesto enstrümanına dönüştürecek.Brezilya, Türkiye, Hollanda, Arjantin, Almanya ve İngiltere’nin de aralarında bulunduğu 11 farklı futbol ülkesinin formasını giyen aktivistler, yeşil sahayı andıran bir alanda 4-3-3 dizilişiyle bir araya gelecek.
“One World. One Justice.” yazılı dev bir pankartın arkasında yürüyecek olan grup, adalet söz konusu olduğunda rakip bayraklar altında oynayan sporcuların bile tek bir takımda birleşebileceğini sembolize edecek.Aynı zamanda dört Avrupa ülkesi ve Avustralya’da düzenlenecek “Adalet İçin Pedal Çevir” bisiklet turlarıyla da Strazburg’daki eyleme küresel bir destek köprüsü kurulacak.
20 METRELİK ADALET DUVARI STRAZBURG’DA YÜKSELİYOR
Human Rights Solidarity (HRS) tarafından bu yıl üçüncü kez inşa edilecek olan “Adalet Duvarı”, 4 metre yükseklik ve 20 metre genişliğe sahip devasa bir platform olarak meydandaki yerini alacak.Altı ana görsel konseptten oluşacak duvar, AİHM kararlarının uygulanmamasının insan hayatında açtığı geri dönülmez yaraları merkeze alıyor.
Görsellerde, Türkiye’den çıkışlarda Ege Denizi ve Meriç Nehri’nde hayatını kaybeden sığınmacı çocukların dramı, AİHM kararlarına rağmen cezaevinde tutulmaya devam eden siyasetçi, gazeteci ve hak savunucularının durumları, parmaklıklar arkasındaki hasta ve yaşlı tutuklular ile KHK mağdurlarının uğradığı haksızlıklar çarpıcı grafiklerle sergilenecek.Katılımcılar da kendi adalet taleplerini bu duvara yazarak dünyaya duyurabilecek.
SOKAK TİYATROSU VE CEZAEVİNDEN GELEN MEKTUPLAR
Solidarity with Others platformu ise yaşanan mağduriyetleri sokak sanatıyla kamusallaştıracak. Hazırlanan özel tiyatro gösterisinde, yasal faaliyetleri suç sayılan sıradan bir öğretmenin 15 Temmuz sonrası altüst olan hayatı ve adalet arayışı sahnelenecek.Gösteri, Türkiye’nin uluslararası hukuka uyması yönündeki çağrıyla son bulacak. Canlı performanslar kapsamında “Postacı” kıyafeti giyen aktivistler, Türkiye’deki cezaevlerinden gönderilen gerçek mektupların kopyalarını meydandaki protestoculara ve Avrupalı yetkililere dağıtacak. Bu çarpıcı performansla, istatistiklerin veya siyasi söylemlerin ötesinde, parmaklıklar arkasındaki yalnızlık, belirsizlik ve aile özlemi doğrudan Strazburg sokaklarında hissedilecek.“Çalar Saatler” eylemiyle de her bir saat bir tutukluyu simgeleyecek ve adaletin geciktiği vurgulanacak.
ÇOCUK MAĞDURİYETİNE VURGU VE ESİR OYUNCAKLAR
Projenin en dikkat çekici kısımlarından birini çocukların gözünden hak ihlallerini anlatan “Ege ve Meriç Projesi” oluşturuyor.Göç yollarındaki kayıpları ve özgürlük arayışını simgeleyen Ege ve Meriç isimli iki kurgu çocuk karakteri, sahne konuşmalarıyla akranlarının yaşadığı haksızlıkları aktaracak.
“Esir Oyuncaklar ve Avrupa Yıldızları” enstalasyonunda ise Avrupa Konseyi üyesi 46 ülkeyi temsilen çim alana 46 sarı yıldız yerleştirilecek. Bu yıldızların yanına oturacak çocuklar, cezaevlerindeki anne-babaların çocukları için yaptığı el emeği oyuncakların replikalarını meydana bırakacak.Sahneye çıkan çocuklar, “AİHM kararları uygulanmadıkça çocuklar gerçek oyuncaklarına kavuşamayacak” mesajını okuduktan sonra bu oyuncakları Avrupalı parlamenterlere hediye edecek.
AVRUPA KONSEYİ’NE 4 MADDELİK ACİL EYLEM ÇAĞRISI
Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi (PACE) üyelerinin de katılarak konuşma yapacağı kürsü programında, uluslararası kurumlara acil kodlu dört temel talep iletilecek.İlk olarak, başta Osman Kavala ve Selahattin Demirtaş davaları olmak üzere, yüz binlerce kişiyi ilgilendiren dönüm noktası niteliğindeki Yalçınkaya ve Yasak/Türkiye kararlarının tam ve derhal uygulanması istenecek.
İkinci olarak, güçler ayrılığı ve yargı bağımsızlığının geri kazanılması; üçüncü olarak, Türkiye’nin 180 ülke arasında 163. sırada yer aldığı 2026 Dünya Basın Özgürlüğü Endeksi hatırlatılarak gazetecilere yönelik yargısal baskıların son bulması talep edilecek.Son maddede ise Gülen hareketiyle bağlantılı kişilere yönelik yürütülen ve yasal eylemlerin geriye dönük olarak suç delili sayıldığı kitlesel ve keyfi kovuşturmaların bitirilmesi çağrısı yapılacak.
YOĞUN PROGRAM SABAH SAATLERİNDE BAŞLAYACAK
Görsel ve sanatsal gücü yüksek bir kampanya olarak öne çıkan 24 Haziran programı, sabah saat 10.00’da katılımcıların toplanması ve hazırlık süreciyle başlayacak.Saat 11.00’de Avrupa Konseyi binasına doğru kitlesel bir yürüyüş gerçekleştirilerek ilgili makamlara resmi mektuplar sunulacak.Günün ana bölümünü oluşturan 12.00 ile 15.00 saatleri arasında ise meydanda kurulacak sahnede PACE üyelerinin hitapları, hak ihlali mağdurlarının doğrudan tanıklıkları, canlı konserler ve sembolik sokak performansları ardı ardına sahnelenecek.
