Cemaat’e nefret operasyonlarına tepki: Aile bağı suç değildir

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından Hizmet Hareketi Cemaati soruşturmaları kapsamında İstanbul ve Muğla’da düzenlenen operasyonlarda E. Batmaz ile H. Köseoğlu gözaltına alındı.

Ancak kamuoyuna yapılan açıklamada bu kişilere yöneltilen somut suçlamalardan çok aile bağlarının öne çıkarılması hukukçuların sert tepkisine neden oldu.Başsavcılık açıklamasında E. Batmaz’ın Kemal Batmaz’ın kızı, H. Köseoğlu’nun ise Bilal Köseoğlu’nun kızı olduğu özellikle vurgulandı. Buna karşılık E. Batmaz ile H. Köseoğlu’nun hangi somut fiil nedeniyle gözaltına alındığı, hangi delillerin bulunduğu ve suçun unsurlarının nasıl oluştuğu kamuoyuna açıklanmadı.

HUKUKÇULAR: AİLE BAĞI SUÇ DELİLİ OLAMAZ

Hukukçular, bir kişinin anne veya babasının kim olduğunun cezai sorumluluk bakımından belirleyici olamayacağını belirterek, ceza hukukunun temel ilkelerinden olan “suç ve cezaların şahsiliği” ilkesine dikkat çekti.

Bir kişinin yalnızca kendi fiillerinden sorumlu tutulabileceğini vurgulayan hukukçular, aile bağı üzerinden suçluluk algısı oluşturulmasının hukuk devleti ilkeleriyle bağdaşmadığını ifade etti.

“SOMUT SUÇLAMA NEREDE?”

Hukukçular, gözaltına alınan kişilerin ebeveynlerinin kimliklerinin kamuoyuna servis edilmesine tepki göstererek asıl açıklanması gerekenin E. Batmaz ile H. Köseoğlu’na yöneltilen somut suç isnadı olduğunu belirtti.

Değerlendirmelerde, “Hangi fiil işlendi, hangi delil bulundu, suçun maddi ve manevi unsurları nasıl oluştu?” soruları öne çıkarılırken, aile geçmişinin suç isnadının yerine geçirilemeyeceği vurgulandı.

AİHM KARARINA DİKKAT ÇEKİLDİ

Hukukçular, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin Yasak/Türkiye kararını da hatırlatarak cezai sorumluluğun kolektif suçluluk anlayışına veya yalnızca bağlantı üzerinden kurulamayacağını belirtti.AİHM’in söz konusu kararında suçlamanın her kişi bakımından ayrı ayrı ortaya konulması ve kişinin bireysel cezai sorumluluğunun somut biçimde belirlenmesi gerektiğine işaret edildiği aktarıldı.

“SUÇLARIN SÜLALELİĞİ” ELEŞTİRİSİ

Hukukçular, E. Batmaz ile H. Köseoğlu’nun isimlerinin Kemal Batmaz ve Bilal Köseoğlu üzerinden öne çıkarılmasını, kişisel cezai sorumluluk yerine aile bağını merkeze alan bir yaklaşım olarak değerlendirdi.Bu yöntemin kamuoyunda “suçların sülaleliği” algısını beslediğini belirten hukukçular, soruşturma makamlarının varsa somut fiilleri ve delilleri açıklaması gerektiğini, ebeveynlerin kimliğinin ise başlı başına suç isnadı oluşturamayacağını kaydetti.Kronosnews