Çin’in Doğu Türkistan’daki Uygurlara yönelik soykırım politikalarını Türkiye hariç bütün dünya gördü. Son olarak ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, Çin’in, Sincan Uygur Özerk Bölgesinde ‘soykırım‘ ve ‘insanlığa karşı suç’ işlediği sonucuna vardıklarını açıkladı.
Japonya Baş Kabine Sekreteri Katsunobu Kato, Çin’in Sincan Uygur Özerk Bölgesi’ndeki insan hakları ihlallerine ilişkin durumu endişeyle izlediklerini söyledi. Avrupa Parlamentosu, geçtiğimiz hafta Uygurlara ve diğer Müslümanlara yönelik kötü muameleyi ve zorla çalıştırma uygulamasını kınadı. Yaptırım çağrısında bulundu.
ÜRKÜTEN İDDİA: ÇİN’DEN GÖZALTI LİSTESİ GELDİ
Peki Türkiye ne yapıyor? ‘İslamcı’ AKP ve küçük ortağı ‘milliyetçi’ MHP, bugüne kadar Çin yönetimine karşı ‘tek kelime’ açıklama yapamadı. Erdoğan, her gün kameraların karşısına geçip saatlerce konuşuyor ancak bu konuda ağzını bıçak açmıyor. Aksine ürküten iddialar var. Buna göre Çin’in Türkiye’ye ‘gözaltı’ listesi gönderdiği ve bu listeye göre gözaltılar yapıldığı ileri sürülüyor. Bir başka iddia ise kimsesi olmayan Uygurların gözaltına alınarak Çin’e iade edildiği.
Çin’de son yıllarda Uygurların kimlik ve kültürlerine yönelik soykırım uygulamaları uluslararası kamuoyunun gündeminde. BM verilerine göre ise söz konusu merkezlerde en az 1 milyon Uygur kendi rızası dışında tutuluyor. Uygurların sözde ‘eğitim’ kamplarında zorla çalıştırılıyor. Pekin yönetimi, Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nde kaç kamp bulunduğuna, buralarda kaç kişinin olduğuna ve söz konusu kişilerden ne kadarının sosyal hayata döndüğüne ilişkin bilgi vermiyor. Çin, BM yetkililerinin doğrudan bilgi almak amacıyla bölgede serbestçe inceleme yapma talebini reddediyor.
UYGURLARIN SOYU KURUTULUYOR
Çin hükümetinin, Müslüman nüfusu kontrol altına almak adına Uygurlara ve diğer azınlıklara uyguladığı doğum kontrol programını çok daha genişlettiği ortaya çıkmıştı. Uygurlar ve diğer Müslüman azınlıklara mensup kadınları çeşitli iğne ve ilaçlarla kısırlaştırıldığı belgelendi. Buna göre toplama kamplarında Müslüman kadınlara 10 günde bir iğne yapılıyordu. 1 yıl boyunca söz konusu toplama kamplarında kalan Uygur Gülbahar Celilova, “Kollarımızı küçük pencereden dışarı uzatmak zorundaydık. Zoraki yapılan iğnelerin ardından artık regl olmadığımızı fark ettik” diyordu bir röportajında.
SOYKIRIM UYGULAMALARI DEFALARCA RAPORLANDI
Geçtiğimiz hafta ortaya çıkan Çin’in Doğu Türkistan’daki Uygurlara yönelik baskıcı politikalarının incelendiği bir raporda Pekin’in ‘soykırım yaptığına’ dair kanıtlara ulaşıldığına dikkat çekildi. ABD’nin Çin’deki insan haklarını takip eden, iki partili Çin Kongre Yürütme Komisyonu (CECC), Temmuz 2019 ve Temmuz 2020’yi kapsayan yıllık raporunu açıkladı. Komisyonun raporunda “Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nde ‘soykırım’ olarak da sayılabilecek insanlığa karşı suç işlendiğinin yeni kanıtlarla daha da belirginleştiği” belirtildi. Komisyon ayrıca, Pekin’in baskılarının ABD’deki Uygurlara kadar uzandığını aktarılıyor. Daha öncede hazırlanan çok sayıda raporda insanlığa karşı suç işlemekle suçlanan Pekin ise suçlamaları reddediyor.










