Avustralya’ya özgü Gympie-Gympie bitkisi, temas edenlerde haftalarca hatta aylarca sürebilen dayanılmaz acılara yol açması nedeniyle dünyanın en tehlikeli bitkileri arasında gösteriliyor.
Tarihsel vakalarda psikolojik çöküntü ve ölüm iddialarıyla anılan bitki, yüksek risk taşıdığı için botanik bahçelerinde dahi özel güvenlik önlemleriyle muhafaza ediliyor.
DOKUNMAK YETİYOR: AĞRI AYLARCA SÜREBİLİYOR
Gympie-Gympie’nin yüzeyi, çıplak gözle zor fark edilen zehirli mikroskobik iğneciklerle kaplı. Bu iğneler cilde temas ettiğinde zehri doğrudan vücuda bırakıyor. Etkilenenler acıyı, elektrik çarpmasıyla yanma hissinin birleşimi olarak tarif ediyor. Uzmanlara göre ağrı bazı vakalarda haftalarca, hatta aylar boyunca aralıklarla geri dönebiliyor.
TARİHSEL VAKALAR: ACININ BOYUTU
Bitkinin tehlikesi ilk kez 19. yüzyılda kayıt altına alındı. 1860’lı yıllarda bir mühendisin atının bitkiye temas ettikten sonra hayatını kaybettiği bildirildi. İkinci Dünya Savaşı sırasında ise Avustralyalı bir askerin temas sonrası uzun süre şiddetli acı çektiği, ruhsal dengesinin bozulduğu raporlandı. Bazı anlatımlarda, dayanılmaz acı nedeniyle intihara sürüklendiği öne sürülen vakalardan da söz ediliyor.
GÜVENLİK ALTINDA SERGİLENİYOR
Bilimsel adı Dendrocnide moroides olan Gympie-Gympie, doğal ortamı dışında sergilendiğinde kalın güvenlik camları ve uyarı sistemleriyle korunuyor. Geçmiş yıllarda İngiltere’deki bir botanik bahçesinde, yalnızca özel eğitimli personelin bakım yapabildiği güvenli alanlarda tutulduğu bildirildi.
ZEHİR NEDEN YENİDEN TETİKLENİYOR?
Uzmanlar, iğnelerin ciltte uzun süre kalabildiğini ve su teması ya da ani sıcaklık değişimleri sırasında yeniden zehir salabildiğini belirtiyor. Bu nedenle temasın üzerinden zaman geçse bile acı beklenmedik anlarda tekrar ortaya çıkabiliyor.Gympie-Gympie, doğanın yalnızca güzelliğini değil, bitkisel yaşamın da insan sağlığı için ne denli ciddi riskler barındırabildiğini gösteren çarpıcı örneklerden biri olarak değerlendiriliyor.
TARHHÇESİ…
Gympie-Gympie, Avustralya’ya özgü son derece tehlikeli bir bitkidir.
Bilimsel adı Dendrocnide moroides olan bu bitki, özellikle Kuzeydoğu Queensland ve kısmen New South Wales’in yağmur ormanlarında doğal olarak yetişir.Bitkinin yaprakları ve gövdesi, mikroskobik zehirli iğneciklerle kaplıdır. Bu iğneler cilde temas ettiğinde kırılır ve güçlü bir toksini vücuda enjekte eder. Ortaya çıkan acı, çoğu kişi tarafından elektrik çarpması, yanma ve bıçak saplanması hissinin birleşimi olarak tarif edilir.
En çarpıcı yönü ise şudur:
-
Acı haftalarca, aylarca, hatta bazı vakalarda yıllarca aralıklarla geri dönebilir.
-
Su teması, terleme veya sıcaklık değişimi, zehri yeniden tetikleyebilir.
-
Tarihsel kayıtlarda psikolojik çöküntü, hatta intihar iddialarıyla anılan vakalar yer alır.
Bu nedenle Gympie-Gympie, günümüzde botanik bahçelerinde bile cam kafesler içinde, uyarı levhaları ve özel güvenlik önlemleriyle sergilenir.
Bilim dünyasında ise sıklıkla “dünyanın en acı verici bitkisi” olarak tanımlanır.ZAMAN Avustralya
