Alper Yalçın: Cezaevlerinde annesinin yanında kalan 0-6 yaş grubu çocuk sayısı 668’e ulaştı, bu çocukların 249’u da bir yaş ve altında.
20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü vesilesiyle 2017 yılında cezaevinde bulunan çocuk sayısındaki artışı ve cezaevi koşullarını Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği / Türkiye Hapishane Çalışmaları Merkezi (CİSST / TCPS) Çocuk Ağı Temsilcisi Alper Yalçın değerlendirmelerde bulundu.
Demokrat Haber’den Giray Poyraz‘a konuşan Yalçın Adalet Bakanlığı verilerine göre, 2017 yılı Temmuz ayı itibariyle cezaevlerinde annesinin yanında kalan 0-6 yaş grubu çocuk sayısının 668, bu çocukların 249’u da bir yaş ve altında olduğunu söyledi.Konunun CHP Milletvekili Sezgin Tanrıkulu’nun meclise taşımasıyla gündeme geldiğini söyleyen Yalçın açıklamalarında cezaevinideki bebek ve çocuklarla ilgili son rakamları da verdi:
“Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünün 2016 yılı faaliyet raporlamasına göre, 2016 yılında cezaevinde annesiyle birlikte kalan 529 çocuk bulunuyordu. 529 çocuğun 225’i, 9 kadın hapishanesinde bulunurken geriye kalan 304 çocuk ise 72 farklı erkek hapishanesinde bulunan kadın koğuşlarında tutuluyor.”
Cezaevinde annesi ile birlikte tutulan çocukların sayısındaki artışın sebebi nedir?
Rakamsal artışlar, aslında bu çocukların çoğunun hapishanede doğduğu ve hapishanede de birçok kadının hamile olduğu anlamına da geliyor. Kaç kadının hamile olduğuna ilişkin de Adalet Bakanlığı’nın net bir bilgisi yok. Daha önce emziren veya hamile kadın hükümlü ve tutuklu sayısı net olarak tespit edilemediğinden, bakanlık toplam kadın hükümlü ve tutuklu sayısının yüzde 20’sini alarak hesapladı. Bununla birlikte 1663 kadının hamile ve emzirdiği bilgisini paylaştı. Bu rakam da aslında büyük.
Çocuklar hapishane koşullarında nasıl kalıyor?
Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünün 2016 yılı faaliyet raporlaması şöyleydi: Kadın hapishanelerinde tutulan 225 çocuktan 52’si kreş, ana okulu ve bakım hizmetlerinden yararlanabilirken, geriye kalan 304 çocuktan -erkek hapishanelerinde bulunan çocuklar- ise 42’si bu olanaklara sahipti. Çünkü, kreş falan daha çok kadın hapishanelerinde bulunuyor. Dolayısıyla, kadın hapishanelerinde yaratılan koşulların Adalet Bakanlığı tarafından erkek hapishanelerinde de yaratılması gerekiyor, tabii erkek hapishanelerinde kadınları ve çocukları tutmaya devam edeceklerse.
Ama bir yandan da hala oyuncakların alınmaması, koğuşun içinde çocuk ağladığı zaman annenin diğer hükümlü veya tutuklularla sorun yaşaması gibi birçok sorun var. Haliyle çocuk en hareketli, sosyal olabileceği dönemlerde katı kurallar arasında büyüyor. Çocuk, özgürce koşamıyor, yürüyemiyor, sosyalleşemiyor. Bu kadar farklı hapishanelerde çocukların bulunması da kötü bir durum. Çünkü, çocukların hapishanede kendi yaş akranı yok. Çocuk, daha fazla yetişkinlerle iletişim kuruyor. Bir çocuğun kendi yaş akranlarıyla kuracağı iletişim çok farklı, onun gelişimini çok daha fazla etkileyecek bir durumda, ama hapishanede böyle bir koşul yok tabii ki. Yani, en başında doğa yok. Çocuğun doğayı tanımaması en büyük sıkıntılardan biri. Tamamen beton duvarlar arasında, toprağa ayak basmadan, çimeni tanımadan, bir hapishanenin içinde maksimum kuş besleyebilir. Diğer canlıları tanıyamaz.
Tek tip elbise giyen görevliler ve belirli sınırlamalar içerisinde kalan kadın mahpuslarla birlikteler. Gerçi orada hapishane görevlilerinin çok büyük çabası oluyor, özellikle 0-6 yaş grubu çocuklarla ilgili. Ama o kurallar gerçekten inisiyatife açık değil. Cezaevine oyuncakların alınmaması falan da güvenlik yaklaşımı ile alakalı. Güvenlik yaklaşımı sadece hapishane idaresinin temsil ettiği bir şey değil, fazlasıyla adalet bakanlığını temsil ediyor.
Aslında temel sorunlar bunlar. Yani, ‘bu sorunlar kadının işlediği suçlar yüzünden’ diye tartışmak yerine, aslında daha fazla denetimli serbestlik uygulamalarına, kadınların suçlarını bireyselleştirmeden, kadınların hangi suçlardan girdiğini düşünüp, onu göz önünde bulundurarak toplumsal sorunlar üzerine gitmek gerekiyor. Dışarda yapılacak şeyler bunlar. İçerde de daha fazla denetimli serbestlik uygulaması olması gerekiyor. Denetimli serbestlikte dahi siyasi tutsak kadınlarla adli tutsak kadınlar eşit imkanlara sahip değil. Orada da bir ayrımcılık söz konusu. Haklardan eşit bir şekilde yararlanamıyorlar.








